تونی کوشنر نمایشنامه

نقد نمایشنامه فرشتگان در آمریکا


به این نقد امتیاز بدهید

فرشتگان در آمریکا – Angels in America

نویسنده: تونی کوشنر – Tony Kushner

اولین اجرا: ۱۹۹۱

نقد نمایشنامه فرشتگان در آمریکا

نقد نمایشنامه فرشتگان در آمریکا

نمایشنامه فرشتگان در آمریکا در دهه ۱۹۸۰ در دوران رئیس جمهوری رونالد ریگان می گذرد. ریگان همیشه به عنوان یکی از محبوب ترین رئیس جمهورهای محافظه کار تاریخ آمریکا در نظر گرفته می شود. او نقشی مهم در شکل گیری آمریکای فعلی داشت. همان طور که در نمایشنامه هم می بینیم، ریگان به یک شخصیت الهام بخش برای بسیاری از محافظه کاران تبدیل می شود. اما از سوی دیگر، سکوت طولانی مدت او در برابر شیوع گسترده بیماری ایدز در آن دوران همیشه مورد انتقاد زیادی قرار می گرفت. آن زمان تصور می شد ایدز یک بیماری مختص همجنس گرایان است. به همین دلیل بسیاری از دگرباشان جنسی و فعالان این حوزه معتقد بودند ریگان به دلیل بی توجهی به آن ها این بیماری را نادیده می گیرد. تا زمانی که دولت آمریکا بالاخره تصمیم گرفت به مقابله با ایدز بپردازد، هزاران آمریکایی که عمدتا همجنس گرا بودند توسط این بیماری کشته شدند. آن زمان شعار «سکوت = مرگ» به محور اصلی اعتراض ها تبدیل شده بود. 

در این نمایشنامه ما با مکان های زیادی از نیویورک آشنا می شویم. وارد آپارتمان های شخصیت ها در محله های منهتن و بروکلین می شویم، سپس به رستوران های مجلل منهتن، بیمارستان ها، آرامگاه، پارک مرکزی و نقاط دیگر این شهر قدم می گذاریم. نمایشنامه با وارد کردن مخاطب به فضاهای مختلف و گسترده به دنبال این است که نوعی احساس حماسی به اثر بدهد. در اصل نویسنده با این کار به دنبال این است که محدوده جغرافیایی و شخصیتی بزرگ تری را زیر پوشش قرار دهد. 

مسلما اگر پای شهرهای دیگر هم به داستان باز شود، این نمایشنامه از این هم حماسی تر می شود. به همین دلیل از سالت لیک سیتی هم دیدن می کنیم که پایتخت مورمون های جهان هم هست (مورمونیسم یکی از شاخه های مسیحیت است که اعضاء آن عقاید سنتی تری دارند). در این بخش از ماجرا است که متوجه می شویم هانا، مادر جو می خواهد خانه خود را بفروشد و به نیویورک نقل مکان کند. خواهر الا چپل، راهبه مسیحی که از دوستان هانا هم هست به او هشدار می دهد که: «این شهر مکان مقدسی است. نزدیک ترین مکان زمین به خدا است. هر قدمی که یک انسان مومن از این جا دور می شود، یک قدم به خطر نزدیک تر می شود.» 

به نظر می رسد نگرانی اصلی دوست هانا از این است که او می خواهد به نیویورک برود، جایی که از نظر اعتقادات مذهبی جایگاه قابل توجهی ندارد. تضاد بین این دو شهر را بیش تر از همه در شخصیت جو می توان مشاهده کرد. او در سالت لیک سیتی بزرگ شده و به واسطه اعتقادات مورمون ها به این باور رسیده که همجنس گرایی یک گناه است. حال که به نیویورک رفته در اعتقادات خود دچار تردید شده است. به نظر می رسد هر قدمی که او در نیویورک برمی دارد، یک قدم از باورها و اخلاقیات سالت لیک دورتر می شود. 

در این نمایشنامه، ما بارها وارد ذهن شخصیت ها می شویم. چندین بار خیالات و تصورات هارپر را می بینیم، شخصیتی که به والیوم اعتیاد دارد. او در خیالات خود همراهی به نام آقای لایز دارد. لایز در نهایت هارپر را برای همیشه وارد نسخه خیالی خود از قطب جنوب می کند، مکانی رویایی که یک اسکیمو در آن زندگی می کند (در قطب جنوب اصلا اسکیمویی وجود ندارد). 

این نمایشنامه را می توان رئالیسم جادویی در نظر گرفت. چرا که همیشه در حال ادغام عناصر خیالی و واقعی است. در یک صحنه پریور در حال صحبت با پرستار خود است، در صحنه بعد یک کتاب شعله ور بزرگ وارد صحنه می شود. هارپر یک لحظه در بروکلین است، لحظه بعد با آقای لایز در قطب جنوب مشغول صحبت است. فرشتگان در آمریکا اگرچه شباهت هایی به ژانرهای دیگری همچون فانتزی یا سورئالیسم دارد، اما بیش تر صحنه های آن واقع گرایانه هستند و در همین دنیای واقعی می گذرند. تنها لحظه هایی از آن در جادو و خیال به سر می برند. 

فرشتگان در آمریکا اگرچه در روایت داستان خود از لحن های مختلفی استفاده می کند، ولی در مجموع، از یک تمامیت بسیار منسجم بهره می برد. ممکن است کسانی که تازه آن را شروع می کنند از فضای آن لذت ببرند، چرا که حتی در دراماتیک ترین صحنه ها هم رگه هایی از کمدی دیده می شود. هم چنین فرشتگان در آمریکا از لحظه های احساسی و پرهیجان زیادی بهره می برد. تقریبا تمام شخصیت ها با ماجراهایی مواجه می شوند که زندگیشان را برای همیشه دچار تغییر می کند. صحنه های کمدی زمانی ظاهر می شوند که مخاطب به یک تغییر نیاز دارد تا بتواند لحظه های احساسی که به تصویر کشیده شده است را درک کند. 

این نمایشنامه هم چنین بدون این که حالتی موعظه گرانه به خود بگیرد، محتوای سیاسی زیادی هم به کار می گیرد. دلیل این امر این است که مباحث سیاسی که در نمایشنامه مطرح می شود از خود شخصیت ها ریشه می گیرند. این شخصیت ها در اثر نیاز است که عقاید سیاسی خود را بیان می کنند. 

تمام این کارها با بیان هنرمندانه و منحصر به فرد کوشنر میسر می شود. این نمایشنامه زبانی بسیار زیبا و موزون دارد و بارها از استعاره های مختلف استفاده می کند. مهم ترین دلیل این که این نمایشنامه با وجود سن کم خود موفق شده به یک اثر کلاسیک تبدیل شود این است که کوشنر به زیبایی موفق شده لحن های مختلف را با هم ادغام کند و یک اثر منسجم ارائه دهد. 

منبع: Shmoop


دیدگاهی بنویسید

اولین دیدگاه را شما بنویسید

avatar
wpDiscuz
آرشیو