سینما هالیوود

نقد فیلم دیترویت


۵ (۱۰۰%) ۱ vote

دیترویت – Detroit
کارگردان: کاترین بیگلو
نویسنده: مارک بول
بازیگران: جان بویگا، ویل پولتر، الجی اسمیت، جیسن میچل
سال: ۲۰۱۷

نقد فیلم دیترویت

نقد فیلم دیترویت

فیلم جدید کاترین بیگلو با نام دیترویت (در مقایسه با ابعاد ماجرا اسم گسترده ای دارد)، فیلم فرساینده ای است که به نمایش واقعه متل الجیرز می پردازد که در سومین شب شورش های دیترویت در سال ۱۹۶۷ روی داد. در این شورش ها چهل و سه نفر، از جمله یک پلیس سفید پوست کشته شدند. عمدا به این پلیس اشاره می کنم چرا که همچنان که تانک ها به خیابان ها ریخته بودند، قتل این پلیس تنها چیزی بود که در ذهن نیروهای پلیس و گارد امنیت ملی باقی مانده بود. نیروهای حافظ صلح از گلوله تک تیراندازها می ترسیدند و ادعا می کردند که صدای شلیک چند گلوله را در الجیرز شنیده اند. در آن شب تابستانی در الجیرز، گروهی از سیاه پوست ها (و دو دختر نوجوان سفیدپوست) مشغول خوش گذرانی بودند. آن چه که بعدا در آن متل اتفاق افتاد، جلسات طولانی شکنجه های روانی و جسمی بود که منجر به قتل سه سیاه پوست شد. 

بی انصافی نیست اگر بگوییم بیگلو و مارک بول، نویسنده کارهایش ارادت خاصی نسبت به شکنجه دارند. آن ها در آخرین همکاری خود در فیلم سی دقیقه نیمه شب، نوعی «بازجویی پیشرفته» (چیزی که جرج بوش در دوران ریاست جمهوری خود از آن یاد کرده بود) را به تصویر کشیدند که هولناک، ولی ثمر بخش بود. زمانی که میزان نمایش  آن ها مورد سوال قرار گرفت (هیچ وقت ثابت نشد این شکنجه ها در شناسایی محل اختفای بن لادن تاثیر داشته اند)، بیگلو با لحنی مستبدانه ادعا کرد که: «به تصویر کشیدن اتفاقات به معنی تایید آن ها نیست.» حال او  و نویسنده اش این بار به سراغ به تصویر کشیدن فیلمی رفته اند که شکنجه را نه با هدف دستیابی به اطلاعات، بلکه در قالب مجموعه ای از اعمال روان پریشانه و نژادپرستانه نشان می دهد. در فیلم با تئاتری از خشونت و بی رحمی طرف هستیم که در آن، ترحم اولین قربانی است و عدالت، آخرین. 

نمی خواهم بگویم دیترویت فیلمی است که تنها به خودش فکر می کند. حرف من این است که بیگلو و بول بار دیگر تصمیم گرفته اند داستان خود را به شیوه ای روایت کنند که غریزه واکنش جنگ یا گریز ما را تحریک می کند و هم چنین از ما توقع دارند که دیوانگی افرادی که در این اعتراضات حضور داشته اند را مد نظر داشته باشیم. اولین دیوانه یک پلیس گشتی به نام کراوس (اسامی قربانیان عوض نشده است، اما برای بعضی از نیروهای پلیس از اسم مستعار استفاده شده است) با بازی ویل پولتر است که با ابروهای خمیده و اهریمنی خود بخش عمده ای از اقدامات بسیار اضطراب آور این ماجرا را انجام می دهد. همان اوایل فیلم، او یک دزد را کنار یک فنس می کشد (مرد خون ریزی می کند و زیر یک ماشین می رود، و به یک پیرزن التماس می کند که با همسرش تماس بگیرد). در ایستگاه پلیس، یک کاراگاه به کراوس خبر می دهد که او به خاطر قتل بازداشت خواهد شد. سپس او دوباره بدون هیچ توجیهی وارد خیابان می شود. شاید این مساله آن قدرها هم غیرقابل توجیه نباشد. ارتش آمریکا زمانی که مشغول ثبت نام برای ارسال سرباز به عراق بود، کمی از استانداردهای خود عقب نشینی کرد تا بتواند نیروهای بیش تری استخدام کند. در جولای ۱۹۶۷ هم دیترویت در حال سوختن بود، باید هر نیروی نظامی که در دسترس بود وارد خیابان ها می شد. 

فیلم به گونه ای آغاز می شود که گویی می خواهد داستان کل شهری را روایت کند که در شرف شعله ور شدن است. چند سکانس انیمیشنی که با الهام از طراحی های جیکوب لورنس ساخته شده است، داستان مهاجرت سیاه پوستان جنوبی را بعد از جنگ جهانی اول روایت می کند که به دنبال مشاغل صنعتی بهتر بودند، آن ها مجبورند در نواحی پرازدحام و ویرانه در کنار همسایگان خود زندگی کنند. فیلمساز سپس به نمایش نقطه اشتعال شورش های ۶۷ می پردازد، یک پلیس به یک باشگاه شبانه که در آن سربازهای جنگ ویتنام (و گروهی دیگر) در حال گذراندن اوقاتی خوش و آرام بخش هستند، حمله می کند. این زاویه دید گسترده که یکی از مزیت های فیلم است تنها تا نیم ساعت اول ادامه می یابد. دیگر نمی بینیم این شورش ها چگونه به چنین آسیب و پایانی رسید. برای بیگلو و بول، تمام مسیرهای روایت داستان به الجیرز ختم می شوند. 

آن ها داستان خود را همراه با گروهی از افرادی که روز بدی را گذرانده اند، وارد الجیرز می کنند. لری رید (الجی اسمیت)، همراه با یک گروه موسیقی سول آواز می خواند. آن ها قرار است بر روی صحنه اجرا کنند، اما به دلیل این اتفاقات، سالن نمایش خالی می شود. اتوبوس آن ها مورد حمله دسته ای از افراد خشمگین قرار می گیرد. لری که ناراحت و غمگین است همراه با دوست خود به نام فرد تمپل (جیکوب لاتیمر)، چراغ چشمک زن متل الجیرز را می بیند. در آن جا مردم طوری مشغول خوش گذرانی هستند که انگار در سال ۱۹۶۶ قرار دارند. هر دو وارد می شوند نوشیدنی می خورند و با دختر سفید پوست محلی گرم می گیرند (هانا موری و کیتلین دور). ولی، همان طور که مارتا ریوز و وندلاز در آهنگی که قرار بود اجرا کنند با هم می خوانند: «جایی برای فرار نیست، جایی برای پنهان شدن نیست.» 

بیگلو و بول شاید با هدف نمایش یک مقدمه برای ماجراهای اصلی، این نمایش پرتنش اما خوشایند را به نمایش می گذارند که به نظر می آید در واقعیت، چنین چیزی رخ نداده است. ولی به قدری خوب اجرا شده است که اصلا مهم نیست. لری، فرد و دخترها در اتاق مردی به نام کارل کوپر (جیسن میچل) جمع می شوند و او یک نمایش عجیب و کوچک برای آن ها اجرا می کند. او نقش پلیس سفیدپوستی را بازی می کند که در حال عذاب دادن یک شهروند سیاه پوست است و در نهایت در حالی که اوضاع خیلی واقعی به نظر می آید، این شهروند را می کشد. این یک شوخی است و او هم از تفنگی استفاده می کند که معمولا برای شروع مسابقات دو و میدانی استفاده می کند. ولی این نمایش به یک نتیجه می رسد و نوعی شرارت و خشم را در کارل بیدار می کند. به حدی که با همین اسلحه به نیروهای پلیس و گارد ملی که در فاصله دوری قرار دارند تیراندازی می کند و می گوید: «باید به این خوک ها یه درسی بدیم!» در دل چنین نمایشی است که تراژدی های غم انگیزی رخ می دهد و واقعا اوضاع خیلی واقعی می شود. 

این جاست که وارد قلب تاریک دیترویت می شویم. صحنه ای که در آن پنج مرد سیاه پوست و دو زن سفید پوست به دستور پلیس ها رو به دیوار قرار می گیرند. این پلیس ها آن هارا زیر مشت و لگد و شکنجه می گیرند و از آن ها می خواهند اسلحه و هویت فردی که به آن ها تیراندازی کرده است را لو دهند. شاید تصور کنید بعد از پنج یا ده دقیقه این بازجویی به پایان می رسد، ولی هم چنان ادامه می یابد طوری که فکر می کنید ساعت هاست مشغول تماشای آن هستید. جمعیتی که در کنار من فیلم را می دیدند در میانه آن به گریه افتادند. من هم از صمیم قلب می خواستم بر سر پلیس های داستان و سازندگان فیلم فریاد بزنم که تمامش کنید! سوال مهم این است که آیا به کارگیری تکنیک های فاشیستی برای انتقاد از فعالیت های ضد فاشیستی واقعا باعث نفرت از فاشیسم می شود یا خیر؟ شاید تنها باعث شود ما هم خواستار شکنجه آدم بدهای داستان شویم. 

سه مامور پلیس دیترویت قربانیان خود را تنها مورد شکنجه یا توهین قرار نمی دهند. آن ها را جدا می کنند و طوری وانمود می کنند که انگار دو نفرشان را اعدام کرده اند، به امید این که بقیه اعتراف کنند. تمرکز بر روی دختران فیلم و آن لباس های کوتاه باعث می شود شکنجه گران بُعد دیگری از خشم خود را به نمایش بگذارند. با ورود نیروهای بیش تر به متل امیدوار می شویم که این ماجرا به خاتمه برسد. بعضی از آن ها شوکه می شوند. ولی کسی پادرمیانی نمی کند، حتی یک نیروی امنیتی سیاه پوست به نام ملوین دیزماکس (جان بویگا) بین آن ها وجود دارد که امیدوار است ارتقا درجه پیدا کند. به همین دلیل با نوعی انفعال اضطراب آور به این ماجرا نگاه می کند. یک سرجوخه پلیس ایالتی به افرادش می گوید که علاقه ای به دیدن این صحنه ها ندارد و از آن ها می خواهد آن جا را ترک کنند. در کتابی که سال ۱۹۶۸ به نام واقعه متل الجیرز منتشر شد، نویسنده معتقد بود خارج شدن این پلیس از صحنه، «بی شرمانه ترین» بخش این ماجرا است. برای نائل شدن به این افتخار، گزینه های شایسته زیادی وجود دارد. 

پرسشی که بیگلو و بول بدون پاسخ باقی می گذارند این است که چرا هیچ کدام از قربانیان به نیروهای پلیس نمی گویند که اسلحه ای که با آن شلیک شده اصلا واقعی نبوده است؟ این مساله ما را به ماهیت چرایی انجام شکنجه می رساند و در نهایت می توانیم به این پرسش اصلی برسیم، چرا این شکنجه ها به نتیجه ای نمی رسد و این قربانیان وحشت زده در نهایت کشته می شوند؟ شاید می ترسند اطلاعات بیش تر آن ها را وارد شکنجه های خشونت آمیزتری کند. 

بیگلو و بول، دیترویت را چندان وارد پیچیدگی های اخلاقی نمی کنند. آن ها تمایلی به نمایش مشکلات روحی پلیس ها یا این احساس اساسی نشات گرفته از ضعف که مردم را به چنین خشونت هایی می کشاند، ندارند. آن ها انفعال دیزماکس یا تفکرات بعدی او درباره کارهایی که انجام نداده است را چندان مورد توجه قرار نمی دهند. کاری که بیگلو در عوض انجام می دهد این است که در آن لحظه، ما را با این افراد در این اتاق تنها می گذارد. او نوعی احساس ناتوانی را به نمایش می گذارد که فراتر از حد تصورات ماست. او همین ناتوانی را در صحنه های دادگاه و حتی تا عنوان بندی پایانی ادامه می دهد. حتی زمان که به دنیای خود برمی گردیم باز هم می توانیم ببینیم که همین سناریو در چرخه ای بی پایان در حال تکرار است. فیلم هایی همچون دیترویت کم ترین کارکردی که دارند این است که مانع فراموشی این ماجراها می شوند. آن چه در دیترویت رخ داده است قرار نیست حتما در دیترویت باقی بماند. 

دیوید ادلستاین 

منبع: Vulture

مشاهده پیش نمایش دیترویت:


دیدگاهی بنویسید

اولین دیدگاه را شما بنویسید

avatar
wpDiscuz
آرشیو