جشنواره کن سینما گلدن گلوب

نقد فیلم مربع

به این نقد امتیاز بدهید

مربع – The Square
کارگردان: روبن اوستلوند – Ruben Östlund
سال: ۲۰۱۷

برنده‌ی نخل طلا از جشنواره فیلم کن ۲۰۱۷

نقد فیلم مربع

نقد فیلم مربع

فورس ماژور فیلم قبلی روبن اوستلوند نگاهی استادانه به ارتباطی خانوادگی بود که با حادثه‌ای غیر منتظره همراه می شد. فیلم جدید اوستلوند به نام مربع ویژگی‌های زیادی از یک فیلم خوب را در خود دارد. واضح است که این کارگردان سوئدی چشمانی ریزبین و نگاهی حرفه‌ای به کمدی سرد دارد، کمدی که هر بخش از فیلم را می‌تواند به لحظه‌ای تأسف بار و نگران کننده تبدیل کند. چرخش های داستانی اوستلوند در بسیاری جهات به گونه‌ای است که حس می کنیم شاید هنوز مطمئن نشده است ایجاد این چرخش‌های داستانی به نفع کار هستند یا نه.

داستان مربع الهام گرفته از پروژه ای است که اوستلوند در سال ۲۰۱۴ برای سنجش میزان قواعد اخلاقی شرکت کنندگان و سطح اعتمادشان به مردم طراحی و تاسیس کرده بود. این داستان مشابه کاری است که در فیلم توسط موزه‌دار نگارخانه، کریستین (کلیس بنگ) صورت می‌گیرد. اینجاست که از بازدیدکنندگان موزه خواسته می‌شود مسیرهای مختلفی را بر اساس میزان اعتمادشان به مردم انتخاب کنند. پس از گذشت مدت زمانی، کریستین با متخصصانی در زمینه ی بازاریابی ملاقات می‌کند که نمی‌ دانند چگونه باید فروش نمایششان را افزایش دهند.

کریستین می‌گوید: «پیامتان باید سادگی باشد» اما این خود ممکن است ناله و عجزی برای درخواست کمک به نظر آید. در زندگی به هم ریخته‌ی خود کریستین هیچ چیز ساده نیست. او به دختران جوانش اهمیتی نمی دهد، به فکر رسیدن به مزیت و منفعتی از طریق نگارخانه‌اش و اتفاقاتی که در آن رخ می دهد نیست. او به گشتن در لانه‌ی خرگوشی می پردازد که پر از از حوادث ناگوار بوده و هرچه جلوتر می‌رود عمیقتر می شود. پس از اینکه تلفن همراهش را دزد می زند، آن را ردیابی می کند و به دنبال آن به آپارتمانی می‌رسد که هر کدام از ساکنینش می‌توانند دزد گوشی اش باشند. او تصمیم می‌گیرد که متنی تهدید آمیز در صندوق پست تمامی ساکنین ساختمان بیاندازد. کاری که منجر به متهم شدن غیر منصفانه یک کودک به انجام این کار و افزایش عصبانیت کریستین می شود. او ناگهان متوجه می شود که مساله دیگری نیز به زندگی پر تنش اش اضافه شده است.

در این فاصله با خبرنگاری آمریکایی (الیزابت ماس) وارد رابطه‌ای عاطفی می شود، شاید به دنبال فریب او برای حامله کردنش باشد و البته شاید هم اینگونه نباشد. این زن شامپانزه ای دارد که دلیل مشخصی برای آن نمی بینیم. مربع از آن دست فیلم‌هایی است که ایده‌های عجیبی به ذهن بیننده تزریق می کند. بیننده به دنبال جستجوی روایتی واحد می گردد و بعدا متوجه می شود برخی از ایده ها شباهت بیشتری به فیلم پیدا می کنند.

گاهی اعتماد به نفس زیادی به کریستین دست می‌دهد، مثلا وقتی که با دوستش در جستجوی گوشی اش به سرعت در آزاد راه رانندگی می کند و رد گوشی را دنبال می کنند. این صحنه حادثه دیگری را به دنبال دارد. در این حادثه او  به صورتی اتفاقی منازعه‌ای خیابانی را پایان می‌دهد و حالتی از مسئولیت پذیری در خودش احساس می کند. هر زمان هم که اعتماد به نفسش افت می کند، تنها چند لحظه پس از آن است که کمدی اشتباهات رخ می دهد. همچون فورس ماژور که از ارتفاعات کوه برای نشان دادن فکر و سردرگمی خانواده استفاده شده بود، محیط و فضای مربع هم سهم بسزایی در میزان فروش فیلم داشته است. فیلمبرداری در نورهای روشن که روی فضای باز نگارخانه تاکید دارد، به صورتی است که انگار کریستین در هزار راهی که خودش ساخته است گیر گرده است.

اوستلوند وقتی طنزی از جهان هنر را طراحی می‌کند بسیار صبورانه با کار همراه می شود. فیلم سکانسی بسیار دیدنی از نمایشی تئاتری را حین صرف شام به نمایش می گذارد که مشکلی در آن رخ می دهد. نمایشی دیگر هم زمانی اتفاق می افتد که مکالمه ای زیبا درباره ی هنر، توسط یکی از مخاطبان مبتلا به سندروم توره قطع می شود.

بخش طنزی هم وجود دارد که در آن به صورتی اتفاقی قطعه‌ای هنری که از تپه های خاک رس ساخته شده است تخریب می شود. وقتی که هنوز دزدی گوشی اش اتفاق نیافتاده و یا قبل از اینکه بازاریابی بزرگی بدون اجازه خودش برای گالری اش  صورت بگیرد، کریستین درگیر گالری اش است و تلاش‌هایی ناامیدانه برای بهبود مسائل دارد. در طول این حوادث شخصیتی که ماس بازی می کند به طوری ناگهانی باز می گردد و به صورتی عجیب به او نزدیک می‌شود. مساله ای که برای کریستین قابل درک نیست. همچون بخش های دیگری از مربع این شخصیت نیز ایده ای بوده که می‌توانست بسیار وسیع‌تر روی آن کار شود. کارگردان به خوبی ناراحتی، دلهره و اضطراب همراه با نا امیدی را در اطراف شخصیت های فیلمش ایجاد می کند و شما هیچ‌گاه نمی‌توانید با اطمینان بگویید بروز یک حادثه یا مشکل چقدر نزدیک است.

اریک کوهن
منبع: Indie Wire

***

دیگر نامزدهای بهترین فیلم خارجی گلدن گلوب ۲۰۱۷:

یک زن شگفت انگیز

محو شده

اول پدرم را کشتند 

بی عشق


دیدگاهی بنویسید

اولین دیدگاه را شما بنویسید

avatar
wpDiscuz
آرشیو